"Το τζιν και το τέρας " - Μια ιστορία από τις χιλιάδες ιστορίες που συναντάμε καθημερινά.

 

 

Ενημερωθήκαμε για την παρακάτω καταγγελία, η οποία αναρτάται στο τέλος, και μιας και έχουμε άμεση γνώση των γεγονότων μοιραζόμαστε και το δικό μας σχόλιο,  "Το τζιν και το τέρας".

«Μπροστά στην πύλη του Νόμου στέκεται ένας φύλακας. Μπροστά του παρουσιάζεται μια μέρα ένας άνθρωπος απ’ την επαρχία και τον παρακαλεί να του επιτρέψει την είσοδο στο Νόμο. Ο φύλακας όμως απαντά ότι προς το παρόν δεν μπορεί να τον αφήσει να μπει. Ο άνθρωπος σκέφτεται για λίγο κι έπειτα ρωτάει αν θα μπορέσει να μπει αργότερα. “Αργότερα, ίσως” λέει ο φύλακας, “τώρα όμως όχι.”

Φ. Κάφκα, Η Δίκη

Μια ιστορία από τις χιλιάδες ιστορίες που συναντάμε καθημερινά. Κρατάμε τη διατύπωση σε πρώτο πρόσωπο μιας και, αν και η ιστορία αφορά συγκεκριμένα άτομα, θα μπορούσε να αφορά πολλά ακόμα από εμάς κι εσάς.

Ο H. ήρθε στην Ελλάδα ως ανιθαγενής, πρόσφυγας από το Κουβέιτ, ασυνόδευτος ανήλικος, έχοντας χάσει όλο το στενό οικογενειακό του κύκλο. Όταν τον γνωρίσαμε άκουγε φωνές και ήθελε να αυτοκτονήσει. Του μίλαγε ένα τζιν(ι) (jinn). Στην ψυχιατρική η εμπειρία του αναφέρεται ως ακουστική ψευδαίσθηση. Το τζιν ήταν θυμωμένο. Είχε εμφανιστεί όταν περπατούσε μόνος του στα δάση της Τουρκίας. Τότε τον βοήθησε, λέει, να επιβιώσει. Τα τζιν είναι αόρατα και δεν μπορούμε να τα δούμε. Ονομάζονται τζιν για αυτόν ακριβώς τον λόγο, από την αραβική λέξη ιτζτιναν = κάτι που κρύβεται/καλύπτεται από το ανθρώπινο μάτι. Τα τζιν τρώνε, ακούνε, βλέπουν, μιλούν, μόνο που δεν μπορούμε να τα καταλάβουμε ( Κοράνι 7:19) εμείς σαν άνθρωποι.

Όταν γνωρίσαμε τον H., έμενε στηδομή φιλοξενίας “ΙΡΙΔΑ” της ΑΜΚΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ. Ο ίδιος έμοιαζε ήρεμος και δεν εξέφραζε θυμό. Απορούσαμε για αυτό.Το τζιν ήταν θυμωμένο. Του είπαμε ότι μάλλον ήταν λογικό. Κάποιος έπρεπε να είναι θυμωμένος με όλα αυτά που του έχουν συμβεί. Σε κάποιους μύθους της Ανατολής ο κάθε άνθρωπος γεννιέται με ένα δίδυμο τζιν. Για τη δυτική λογική μας το τζιν, ήταν ο «δίδυμος αδερφός» που εξέφραζε το θυμό του. Στη δική του λογική το τζιν ήθελε το κακό του. Ο καθένας με τα πιστεύω του. Πολλές φορές ακούμε να μας μιλάνε άσχημα αλλά δε θέλουν απαραίτητα το κακό μας. Του προτείναμε να μιλάμε τακτικά, να μας εξηγήσει περισσότερα για τις εμπειρίες του, να ψάξουμε για συγγενείς, να πάρει λίγο φάρμακο και να συμβουλευτεί και τον ιμάμη του, που έμοιαζε να τον εμπιστεύεται.

Δυστυχώς ο H. νοσηλεύτηκε. Ο ξενώνας δεν μπορούσε να συγκρατήσει την έντασή του, την αναστατωμένη διάθεσή του, την αϋπνία και τα παράπονά του. Όχι άδικα. Το προσπαθήσανε αρκετά. Η νοσηλεία υπήρξε μια πικρή εμπειρία για αυτόν. Καθηλωμένος για μέρες. Τι να εξηγήσεις και τι να του πεις; Το τζιν θύμωσε πάλι.

Πέρασαν μήνες. Η ομάδα του ξενώνα υπήρξε μια καλή θεραπευτική ομάδα: βλέποντας πέρα από τη διάγνωση, ακούγοντας, συνοδεύοντας, λειτουργώντας ευέλικτα. Το τζιν ηρέμησε. Δεν μετακινούσε πλέον αντικείμενα. Δεν εμφανιζόταν στον καθρέφτη. Δεν απειλούσε.

Τελικά βρέθηκε ένας θείος στη Γαλλία. Παράλληλα ο H. ενηλικιώθηκε. Οι νόμοι δε λογαριάζουν από τζιν, νοσηλείες, απώλειες. Ενήλικας σημαίνει έξοδος από τον ξενώνα. Ψάξαμε παραθυράκια, αναδείξαμε τη δυσκολία. Πετύχαμε μια μικρή παράταση. Μια πρώτη απόπειρα να ταξιδέψει πέφτει στο κενό. Με μικρή εμπειρία στα αεροδρόμια, μετά τον έλεγχο, o H. αποπροσανατολίζεται. Χάνεται και χάνει την πτήση και τα χαρτιά του. Η γραφειοκρατία δεν καταλαβαίνει από θεραπευτικά πλάνα, δυσκολίες στον προσανατολισμό, από φροντίδα και μέριμνα. Αναγκαστικά περιμένουμε να βγουν νέα έγγραφα. Ο H. περιμένει. Το τζιν γίνεται σχεδόν φιλικό. Τα φάρμακά μειώνονται στην ελάχιστη δόση. Ο H. είναι πλέον «χωρίς ενεργή ψυχοπαθολογία». Η γραφειοκρατία όμως δεν καταλαβαίνει από τζιν. Περιμένουμε μήνες.

Νέα χαρτιά, νέα εισιτήρια και η πολυπόθητη μέρα έρχεται (ξανά). 15 Αυγούστου 2023. Ζητάμε συνοδό να τον βοηθήσει στον προσανατολισμό και στο ταξίδι με έγγραφα και βεβαιώσεις. Δηλώνουμε διαθεσιμότητα, η ψυχολόγος, η διερμηνέας κι ο ψυχίατρος για ό, τι χρειαστεί. Οι δυο πρώτες τον συνοδεύουν στο αεροδρόμιο. Ο H. μπαίνει στο αεροπλάνο μαζί με το υπογεγραμμένο έγγραφο: «καθ’ όλα λειτουργικός, δεν έχει ενεργή ψυχοπαθολογία και δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα με το να ταξιδέψει.» Και μόνο η σύνταξη αυτού του εγγράφου μας ζορίζει. Είναι δυνατόν να χρειάζεται κάποιος πιστοποίηση για να ταξιδέψει; Πλέον ναι. Και φοβόμαστε θα γίνει ζητούμενο τα επόμενα χρόνια. Πληροφορία, έλεγχος, διοίκηση. Κυβερνητική. Ο μάλλον γαλλόφωνος πιλότος όμως δεν καταλαβαίνει από επίσημα έγγραφα, από δικαιώματα. Μάλλον δεν πιστεύει σε τζιν και σε οτιδήποτε θυμίζει, έστω και εξ αντανακλάσεως, γαλλική αποικία. Εκεί είναι αυτός ο Νόμος. Θα μπορούσε να είναι ο φύλακας στη Δίκη:

«Αν λαχταράς τόσο πολύ, προσπάθησε να μπεις παρά την απαγόρευσή μου. Να ξέρεις όμως: Έχω δύναμη. Και δεν είμαι, παρά μονάχα αυτός, που έχει τη λιγότερη απ΄ όλους τους φρουρούς»

Ο πιλότος τελικά δεν λέει «προσπάθησε να μπεις». Έχει τη δική του γνώμη. Ζητάει ιατρικές εκθέσεις. Αυθαίρετα παίρνει τον ιατρικό του φάκελο. Χωρίς καμία συναίνεση διαβάζει και φωτογραφίζει τα έγγραφα που προορίζονταν για τον ψυχίατρο με τον οποίο θα συνεργαστεί στη Γαλλία. Αυθαίρετα του ζητάει να κατέβει. Ενημερώνονται ο ψυχολόγος, η διερμηνέας, ο ψυχίατρος. Είναι αργά. Το αεροπλάνο έφυγε.

Ζητάμε επικοινωνία με εκπρόσωπο της Volotea και μας παρέπεμπουν στην εταιρία Skyserv η οποία συνεργάζεται με την πρώτη. Αναφέρεται το περιστατικό και ζητείται αποκατάσταση για την ψυχική ταλαιπωρία και την οικονομική βλάβη που υπέστη. Ο εκπρόσωπος της Volotea συμφώνεί. Όμως λόγος απώλειας της πτήσης στο σύστημα της εταιρείας δηλώθηκε η μη παρουσία του ωφελούμενου στο αεροδρόμιο. Ψέμα. Η εταιρεία επιχειρεί να κουκουλώσει το ρατσισμό και τη βία. Λέμε πως είναι καλύτερο να μην μιλήσουμε τώρα. Όπως και στο μυθιστόρημα του Κάφκα αποφασίσαμε,

«πως θα ήταν προτιμότερο να περιμένει, μέχρι να του δοθεί η άδεια να μπει.»

Κι όντως

«ο φύλακας του δίνει ένα σκαμνί και τον αφήνει να καθίσει στο πλάι της πόρτας.»

Η αναχώρηση προγραμματίζεται εκ νέου. Το τζιν είναι ακόμα ήσυχο. O H. είναι ακόμα ήρεμος. Θα τα καταφέρουμε, λέει. Νέα ατυχία, την επόμενη μέρα: για ανεξάρτητους λόγους – αδυναμία του συγγενικού του προσώπου να τον παραλάβει από το αεροδρόμιο – δε μπόρεσε να πετάξει εκείνη την ημέρα.

Προγραμματίζεται νέο ταξίδι για την, Τετάρτη, 23.8.2023 και ώρα 19.35 για την Nantes της Γαλλίας. Ο H. περνάει το check in. Περνάει τον έλεγχο σε διαρκή βιντεοκλήση με την ψυχολόγο και τη διερμηνέα της δομής. Στην πύλη επιβίβασης δύο γαλλόφωνοι αστυνομικοί τον σταματάνε. Η Ευρώπη φρούριο, αυτή τη φορά ένστολη.

«Από αίθουσα σε αίθουσα υπάρχουν και άλλοι φύλακες ο ένας πιο δυνατός από τον άλλο.»

Του αρνούνται την πτήση. Αρνούνται τα χαρτιά. Αρνούνται τα επίσημα έγγραφα, διαβατήρια, εισιτήρια. Του ζητάνε εισιτήριο επιστροφής. Φυσικά και δεν έχει. Γιατί να έχει; Του σκίζουν το εισιτήριο. Τον τραμπουκίζουν.

O H. επιστρέφει πίσω στη δομή, στη δομή που δεν μπορεί να μείνει πολύ. Τι να του πεις. Θυμώνουμε. Τουλάχιστον δεν νιώθει μόνο του το τζιν. Θεσμικός και εξωθεσμικός ρατσισμός. Παραβίαση βασικών δικαιωμάτων. Ένα ακόμα ρατσιστικό έγκλημα. Το τζιν πλέον έχει θυμώσει πολύ. Ο H. σκέφτεται για άλλη μία φορά την αυτοκτονία. Φοβάται. Κι εμείς φοβόμαστε. Σκεφτόμαστε πως ίσως και το τζιν να φοβάται. Του θυμίζουμε τα λόγια του συνθέτη μας: «Όποιος δε φοβάται το πρόσωπο του τέρατος, πάει να πει ότι του μοιάζει».

Η υπόθεση του H. είναι υπόθεση και των ανθρώπων με ψυχιατρική εμπειρία, των συγγενών και φίλων των επαγγελματιών που επιμένουν να βλέπουν πως πίσω από την όποια «ψυχοπαθολογία» υπάρχουν σημαντικά πολιτικά ζητήματα που πυροδοτούν δυσφορία, φωνές, επιθετικότητα, αυτοκτονικότητα. Η υπόθεση του H. είναι υπόθεση όλων όσων παίρνουν θέση απέναντι στο τέρας.

Η δικηγόρος κοινοποίησε την καταγγελία για την αποκατάσταση της υλικής και ηθικής βλάβης του παθόντος και για να διερευνηθούν και να αποδοθούν οι πειθαρχικές και ποινικές ευθύνες σε κάθε πιθανό υπεύθυνο των παραπάνω ρατσιστικών περιστατικών.

Όμως η θεραπεία και η ανάρρωση του H. αλλά και τόσων άλλων ανθρώπων είτε θα αποτελούν μια πολιτική πράξη είτε θα μένουν κενό γράμμα. Η φροντίδα για τη δυσφορία που συνεχίζει να βιώνει αυτός και τόσα άλλα άτομα είτε θα είναι μια απερίφραστα αντιρατσιστική πράξη με επίκεντρο τον άνθρωπο και τις πολύπλευρες ανάγκες του είτε θα συνιστά υποκρισία. Η θεραπευτική πράξη ως πολιτική πράξη δεν αφορά αποκλειστικά τη σχέση του κάθε φορά «ασθενή» με το πλαίσιο ή τα άτομα που τον υποστηρίζουν αλλά είναι μια πρόκληση κοινωνική και εγγράφεται σε έναν ορίζοντα κοινών αγώνων ενάντια σε κάθε μορφή καταπίεσης. Όπως το ναυάγιο της Πύλου δεν συνιστά ένα απλό δυστύχημα αλλά μια κρατική δολοφονία με αυτουργούς τα κράτη μέλη της Ε..Ε, έτσι και η δυσφορία που βιώνει ο H. δεν αποτελεί ένα «τυχαίο συμβάν», μια ακόμα ψυχιατρική υποτροπή αλλά συνιστά μια απόπειρα δολοφονίας της ζωής και της αξιοπρέπειας ενός ανθρώπου.

04/09/2023

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

https://issuu.com/protovoulia.psy/docs/_-_haydar_kamel https://issuu.com/protovoulia.psy/docs/_-_haydar_kamel

https://issuu.com/protovoulia.psy/docs/_-_haydar_kamel

Ελεύθερος ο πρόσφυγας Α. Α. Ο αγώνας για την πλήρη διασφάλιση των δικαιωμάτων του συνεχίζεται.

Κατόπιν των ανακοινώσεων από διάφορες πολιτικές συλλογικότητες και οργανώσεις αλλά και των δημοσιοποιήσεων στον ημερήσιο τύπο, ο Α.Α. αναγνωρισμένος πρόσφυγας από το Ιράκ, αφέθηκε ελεύθερος την Παρασκευή 31.7! Ωστόσο ο αγώνας του συνεχίζεται, δεδομένου ότι εκκρεμεί η ανάκληση του ασύλου του. Η διαδικασία ανάκλησης του ασύλου του διεκπεραιώνεται στο πλαίσιο μιας νέας πολιτικής πρακτικής που εγγράφεται στη φαρέτρα των νομικών αυθαιρεσιών και των μορφών καταστολής πλέον και ενάντια στους αναγνωρισμένους πρόσφυγες. Ενδεικτικά να πούμε ότι για τον Α.Α. δεν υπάρχει ακόμη έκδοση της απόφασης κράτησης από την Πέτρου Ράλλη (συλληφθείς την 22.7) ενώ η ενδεχόμενη απέλασή του «θα ισοδυναμούσε με εκτέλεση, ακριβώς λόγω της ταυτότητας φύλου που φέρει, και που ήταν και ο λόγος της διαφυγής του από τη χώρα καταγωγής, που τον κράτησε μέχρι στιγμής ζωντανό». Η περίπτωση του Α.Α. προφανώς και δεν είναι μεμονωμένη. Η ακραία αυτή νέα πολιτική γραμμή ασκείται ενάντια σε αναγνωρισμένες προσφύγισσες/ες  μέσω της σύλληψης και άσκησης- ακόμη και πολύ μικρών ποινικών διώξεων με αναστολή- ακόμη και για αδικήματα που σε καμία περίπτωση στο παρελθόν δεν θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην ανάκληση του ασύλου τους.  Στη συνέχεια η ΕΛΑΣ με βάση το νόμο 3646/19 παραπέμπει αίτημα στην Υπηρεσία Ασύλου για την ανάκληση του καθεστώτος τους, η οποία Υπηρεσία Ασύλου φαίνεται να αποδέχεται. 

Είναι φανερό ότι για την ρατσιστική και αντιμεταναστευτική πολιτικής  της κυβέρνησης (εντολοδόχου της γενικότερης αντιπροσφυγικής πολιτικής των Βρυξελλών) δεν υπάρχουν όρια στη βαρβαρότητα με την οποία εκφράζεται. Από τη Μόρια και τη Βιάλ (και τα κλειστά στρατόπεδα που ετοιμάζουν, με χρηματοδότηση της ΕΕ, στα νησιά), μέχρι και την πλ. Βικτωρίας, όταν αυτό που αναμένει ακόμα και όσους πάρουν άσυλο είναι μια "πανελλαδική πλατεία Βικτωρίας", όταν, όλο και πιο πολύ, ακόμα και ο κάθε "αναγνωρισμένος πρόσφυγας" θα έχει επικρεμάμενη την τύχη του Α.Α., η ανάγκη για ένα όλο και πιο διευρυμένο και όλο και μαχητικό κίνημα αλληλέγγυων για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων όλων των προσφύγων και των μεταναστών, γίνεται όλο και πιο επιτακτικό.

Φίλες/οι του Α.Α.

Πρωτοβουλία για ένα Πολύμορφο Κίνημα στην Ψυχική Υγεία

Η επόμενη συνάντηση/συνέλευση της "Πρωτοβουλίας 'Ψ' " : Σάββατο, 27/6/2020, ώρα 12.00, στο πάρκο Βουτιέ

Η επόμενη συνάντηση/συνέλευση της 

«Πρωτοβουλίας για ένα Πολύμορφο Κίνημα στην 

Ψυχική Υγεία» θα γίνει το Σάββατο, 27/6/2020, ώρα 

12.00, στο πάρκο Βουτιέ, (απέναντι από το Θέατρο 

Δόρας Στράτου-περιφερειακός Φιλοπάππου).

Θέματα:

1. Ενημερώσεις και συζήτηση πάνω σε ζητήματα 
   
   
   εγκλεισμού , συνθηκών νοσηλείας κτλ, 
    
2. Δομές "φιλοξενίας ασυνόδευτων"
   
   
3. Η εμπειρία από το camp της Μαλακάσας
   
   
4. Δράσεις, παρεμβάσεις, συζητήσεις κτλ
   
   
5. Οργανωτικά θέματα
   
   
   
   

Πρόσβαση με συγκοινωνίες:

-ΗΣΑΠ στάση Πετράλωνα (8 λεπτά περπάτημα)

-Τρόλεϊ γραμμή 15 στάση Φιλοπάππου (1 λεπτό περπάτημα)

Χάρτης: https://goo.gl/maps/QLDQxfy5b2c6Q1is6

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

Η ζωή στις Δομές φιλοξενίας ασυνόδευτων ανηλίκων. Ένα συνεχές πειθαρχικής συμμόρφωσης και κοινωνικού αποκλεισμού

Ως εργαζόμενες/οι σε Δομές Φιλοξενίας ασυνόδευτων ανηλίκων και Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις αλλά και εργαζόμενες/οι και χρήστ(ρι)ες στο Χώρο της Ψυχικής Υγείας θα θέλαμε να μοιραστούμε τις εμπειρίες μας με στόχο να διανοίξουμε τον δημόσιο διάλογο γύρω από τον πειθαρχικό ρόλο που επιτελούν οι παραπάνω δομές στις ζωές των ασυνόδευτων ανηλίκων ως μια συνέχεια της κριτικής που έχει ασκηθεί για τους χώρους εγκλεισμού μεταναστ(ρι)ών. Αυτό το κείμενο έρχεται ως ελάχιστη ένδειξη συμπαράστασης στην προσπάθεια των ίδιων των παιδιών να εισακουστούν οι φωνές τους που καταγγέλλουν το συνεχές αποκλεισμού που βιώνουν ακόμα και μέσα στους χώρους που καλούνται να νιώσουν “σπίτι“ τους. Από τη θέση μας όσων εργαζόμαστε σε αυτά τα “ σπίτια”,  θεωρούμε σημαντικό να αναδείξουμε τους τρόπους με τους οποίους η εργασιακή επισφάλεια, οι εργασιακές συνθήκες και σχέσεις επηρεάζουν το περιεχόμενο της εργασίας μας, που είναι η υπεράσπιση και η στήριξη στη διαμόρφωση της κοινωνικότητας των ασυνόδευτων ανηλίκων.
 

Πρόσφατα λάβαμε γνώση για έναν αγώνα που δίνουν τα παιδιά που διαμένουν στον Ξενώνα Εστία της Οργάνωσης Ιατρική Παρέμβαση και που στις 17 Απριλίου υπέβαλαν αναφορά - καταγγελία σε αρμόδιους φορείς¹, μεταξύ άλλων και για περιστατικό ακούσιας νοσηλείας ενός εξ αυτών σε ψυχιατρική κλινική ως μέσο πειθάρχησής του.

Σύμφωνα με το κείμενο - καταγγελία του ίδιου του παιδιού, το βράδυ της 12ης Φλεβάρη και μετά από μια λογομαχία σε συνάντηση που είχε με την επιστημονικά υπεύθυνη της δομής (το “Boss” όπως τα παιδιά την αποκαλούν) κλήθηκε η αστυνομία, η οποία και τον μετέφερε με χειροπέδες στο αστυνομικό τμήμα. Εκεί, και χωρίς να του έχει ειπωθεί τίποτα πιο πριν, του ανακοινώνουν οι αστυνομικοί για πρώτη φορά ότι θα παραπεμφθεί για νοσηλεία σε ψυχιατρική κλινική.  Η νοσηλεία του διήρκησε 48 ώρες, κατά την οποία του χορηγήθηκαν φάρμακα με τη βία, μίλησε με ψυχιάτρους επαναλαμβάνοντας τα προβλήματα που αντιμετωπίζει μαζί με τα άλλα παιδιά στο “σπίτι”, καταλήγοντας σε μία απ’ αυτές τις συναντήσεις αλλά και στο κείμενο του στο εξής : «Έμαθα ένα πράγμα, ότι ποτέ ξανά δεν πρέπει να ζητήσω οτιδήποτε ή να διαμαρτυρηθώ για κάτι μέσα στο σπίτι, γιατί αλλιώς θα με φέρουν εδώ». Να σημειωθεί ότι δεν έμαθε ποτέ σε ποια ψυχιατρική κλινική μεταφέρθηκε, δεν του συνταγογραφήθηκε ποτέ κανένα φάρμακο, είτε πριν είτε μετά τη νοσηλεία του και δεν έχει κανένα ιστορικό ψυχικών διαταραχών.

Πρόκειται για ένα περιστατικό βίαιης και τραυματικής καταστολής ενός ανθρώπου 17 χρονών που εγείρει τουλάχιστον ζητήματα κατάχρησης εξουσίας από την πλευρά της διοίκησης και μέρους του επιστημονικού προσωπικού.

Η ακούσια νοσηλεία, ο ιδρυματισμός ή εκεί που συναντώνται παλαιές και νέες μορφές πειθάρχησης και ελέγχου

 
H ψυχιατρική νοσηλεία που επιβάλλεται σε άτομα που πάσχουν από ψυχική διαταραχή και δεν είναι ικανά να κρίνουν για το συμφέρον της υγείας τους,  έχει εδώ και χρόνια αμφισβητηθεί ως βίαιη καταστολή ατομικών ελευθεριών και χειραφετητικών πρακτικών, ενώ έχει χυθεί πολύ μελάνι για να αποδομηθεί η αναγκαιότητα του εγκλεισμού των ανθρώπων σε ψυχιατρικά ιδρύματα, πόσο μάλλον με ενέργειες που καταστρατηγούν τις προσωπικές τους ελευθερίες και βασικά ατομικά δικαιώματα. 

Στην προκειμένη περίπτωση πρόκειται για μια εργαλειοποίηση της ακούσιας νοσηλείας σε τέτοιο βαθμό που από τη μία επιβεβαιώνει εμφατικά τον κατασταλτικό χαρακτήρα της ενώ ταυτόχρονα αποκαλύπτει τον πειθαρχικό και ελεγκτικό χαρακτήρα του περιβάλλοντος εντός του οποίου νομιμοποιείται. Στην προκειμένη των Δομών Φιλοξενίας ασυνόδευτων ανηλίκων.

Το περιστατικό αυτής της βίαιης ακούσιας νοσηλείας δεν είναι μεμονωμένο και σε καμία περίπτωση αποκομμένο από το δομικό μηχανισμό λειτουργίας των Ξενώνων εν γένει. Υποστηρίζουμε πως η χρήση της δυτικοκεντρικής ψυχολογίας για λόγους συμμόρφωσης σε συνδυασμό με την άκαμπτη επιβολή ενός κανονιστικού πλαισίου στους Ξενώνες δημιουργούν μια ιδρυματοποιημένη συνθήκη καθημερινότητας και χτίζουν ένα περιβάλλον όπου η ακούσια νοσηλεία ως αμιγής μορφή πειθάρχησης όχι απλά νομιμοποιείται αλλά οριακά μοιάζει να είναι μια φυσικοποιημένη μορφή “εκπαίδευσης των ανηλίκων”.

Γιατί σε ένα πλαίσιο όπου τα ζητήματα ζωής ανάγονται σ’ ένα πεδίο “διαχείρισης” και τα παιδιά σε “ωφελούμενους”, για τις ΜΚΟ και τις τρέχουσες μεταναστευτικές πολιτικές, η επιστράτευση της ακούσιας νοσηλείας ως μέσο πειθάρχησης περνάει στα ψιλά. Γιατί σε αυτό το πλαίσιο η ακούσια νοσηλεία επιστρατεύεται αβασάνιστα ως άλλο ένα αναβαθμισμένο μέσο “διαχείρισης” των παιδιών, με την αναλγησία της διοίκησης και μέρους του επιστημονικού προσωπικού πραγματικά να φαντάζει τρομακτική.

Όπως τρομακτική είναι και η απουσία διαπολιτισμικής προσέγγισης σε Ξενώνες που διαβιούν άνθρωποι με διαφορετικές -ακόμα και μεταξύ τους- εθνοτικές καταγωγές και πολιτισμικές συγκροτήσεις. Αυτό που διαιωνίζεται στην ουσία είναι μια νεοαποικοκρατική νοοτροπία που αντιμετωπίζει τα παιδιά ως υποκείμενα που διέπονται από μια και μοναδική ψυχολογία, ως άνθρωποι χωρίς παρελθόν, ως οι άλλοι που χαρακτηρίζονται αποκλειστικά από τη προσφυγική εμπειρία, η οποία και χρήζει διαχείρισης με κάθε μέσο. Υποστηρίζουμε πως αυτό που συντελείται στους Ξενώνες Φιλοξενίας, κάτω από το ανθρωπιστικό προσωπείο των ΜΚΟ, είναι πρακτικές ελέγχου και διαχείρισης, που ευνοούν την κατασκευή ιδρυματοποιημένων ανθρώπων. Υποστηρίζουμε ότι τα ξεσπάσματα των παιδιών και οι αντιδράσεις μέσα στο “σπίτι” τις περισσότερες των περιπτώσεων δεν δηλώνουν κάποια ψυχική αστάθεια ή ασθένεια αλλά είναι το αποτέλεσμα των σχέσεων που αναπτύσσονται μέσα σε συνθήκες πειθάρχησης και ελέγχου. Η εικόνα αυτή του απροσάρμοστου παιδιού ή ακόμη και βίαιου είναι μια επιπλέον δυτική πολιτισμική κατασκευή.

Πώς όμως πραγματώνεται αυτή η νοοτροπία στο επίπεδο της καθημερινότητας στους ξενώνες;

Ένα δομικό χαρακτηριστικό αυτών των ξενώνων είναι η καθημερινή παρουσία του ψυχολόγου μέσα στο χώρο όπου τα παιδιά καλούνται να νιώσουν σπίτι τους. Ο ψυχολόγος, “το υποκείμενο που γνωρίζει”, φέρει την πρώτη και τελευταία λέξη για τη “διαχείριση των ανηλίκων”. Είναι ο ειδικός, με τον οποίον τα παιδιά πρέπει αναγκαστικά να συνευρεθούν, να μιλήσουν για τα “τραύματά τους” και να διαγνωστούν σύμφωνα με τα δυτικά ψυχομετρικά εργαλεία αξιολόγησης της προσωπικότητας. Σε αυτό το πλαίσιο η απόδοση ψυχικών διαταραχών αν όχι ασθενειών, με την συνακόλουθη χορήγηση φαρμάκων, σε πολλές των περιπτώσεων, είναι η επικρατέστερη λύση για τη “διαχείριση της προσφυγικής εμπειρίας” που οργανώνεται στη βάση μιας διαφορετικής θυμικής οικονομίας.

Στο σχεδιασμό αυτού του μηχανισμού “διαχείρισης των ωφελούμενων“ προφανώς και δεν λαμβάνονται υπόψιν οι διαφορετικές πολιτισμικές συγκροτήσεις του εαυτού. Δομείται ένα περιβάλλον όπου οι εργαζόμενοι/ες έρχονται αντιμέτωποι με μια σύνθετη πολιτισμική γραμματική ασύμμετρη με τις δικές τους προσλαμβάνουσες, με αφηγήσεις και πολιτισμικές πρακτικές που είτε δεν θέλουν είτε δεν έχουν χρόνο να κατανοήσουν και που με φυσικότητα καταλήγουν σε συμπεράσματα του τύπου «τα παιδιά είναι κακομαθημένα», «είναι χειριστικά», «θέλουν να περνάει το δικό τους». Ασφαλώς η ψυχιατρικοποίηση των συμπεριφορών των παιδιών που “παραφέρονται” δεν είναι η μόνη λύση. Άλλη προσφιλής τακτική είναι η απειλή ή και η κλήση στην αστυνομία. Δεν είναι λίγες οι φορές που εκστομίζεται η απειλή της παρέμβασης της αστυνομίας για την συμμόρφωση των παιδιών στο κανονιστικό πλαίσιο του Ξενώνα.

Και αυτό το κανονιστικό πλαίσιο του Ξενώνα, επεκτείνεται και ορίζει κάθε πτυχή της καθημερινότητας των παιδιών. Από το πρωινό τους ξύπνημα, πολλές φορές με φωνές, τα άκαμπτα ωράρια της σίτισης τους (πρωινό, δεκατιανο, μεσημεριανό, απογευματινό, βραδινό), μέχρι την ώρα του ύπνου τους, η ζωή στους ξενώνες γίνεται μία αφόρητη επανάληψη της μιζέριας των ανθρώπων που εμπνεύστηκαν αυτούς τους κανόνες.

Κανόνες λειτουργίας των ξενώνων, κανόνες φαγητού, κανόνες παντού ή ..business ae usual!

Για να μην παρεξηγηθούμε, δεν υποστηρίζουμε μια εγγενή αντίθεση προφανώς στους κανόνες, αλλά θέλουμε να αμφισβητήσουμε τους λόγους για τους οποίους συντάσσονται οι συγκεκριμένοι, τους τρόπος με τους οποίους εφαρμόζονται και τον ρόλο που τελικά επιτελούν στην καθημερινότητα και τη ζωή των παιδιών.

Η κυρίαρχη αφήγηση που νομιμοποιεί την επιβολή των συγκεκριμένων κανόνων, δεν είναι άλλη από την αναπαραγωγή της δυτικής εννοιολόγησης περί ανηλικότητας. Πρόκειται για άτομα που είναι ανήλικα και που χρήζουν διαπαιδαγώγησης και πειθάρχησης με όλες τις συμβολικές συνδηλώσεις της παθητικότητας που αυτή η εννοιολόγηση φέρει. Τι κι αν αυτά τα παιδιά διαφέρουν πολύ από το πρότυπο του ευρωπαίου/ ντόπιου εφήβου κι έχουν πάρει προ πολλού τη ζωή στα χέρια τους φέροντας τεράστια ευθύνη για τους ίδιους και πολλές φορές για την οικογένεια τους.

Με τους κανόνες να οικοδομούνται στη βάση της παραπάνω διαπίστωσης, στην πράξη και κυρίως με τον άκαμπτο και αυστηρό τρόπο με τον οποίο συνήθως επιβάλλονται αυτοί οι κανόνες, όχι μόνον ομογενοποιούν τις ανάγκες ανθρώπων με μεγάλες -και μεταξύ τους- πολιτισμικές διαφορές αλλά επιπρόσθετα τους αδρανοποιούν, εφόσον το προνόμιο της δράσης το έχουν αυτοί που διαχειρίζονται και διευθύνουν τον ξενώνα, πράγμα που μεταξύ άλλων συνάδει και στην ανάδειξη της πολιτισμικής υπεροχής των γηγενών .

Χαρακτηριστικό παράδειγμα το κανονιστικό πλαίσιο σε σχέση με τη σίτιση.

Η εκπαίδευση των ‘’ωφελούμενων’’ συνίσταται στο να προσέρχονται συγκεκριμένες ώρες για τη διανομή του φαγητού, να μην αιτούνται φαγητό πέραν αυτού που τους προσφέρεται και πέραν του προκαθορισμένου ωραρίου ακόμα κι όταν προβάλλουν σοβαρούς λόγους για τους οποίους δεν προσήλθαν έγκαιρα στην κουζίνα. Όμως ενώ οι κανόνες σε σχέση με τη σίτιση υποτίθεται πως είναι αναγκαίοι για την εύρυθμη λειτουργία του ξενώνα, εντούτοις το φαγητό δεν είναι απλά ένα ζήτημα τεχνικής φύσεως λειτουργίας μια δομής. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως όλες οι εντάσεις προκύπτουν στην κουζίνα και με επίδικο το φαγητό, εφόσον το ζήτημα του φαγητού είναι ταυτόχρονα ζήτημα διαπραγμάτευσης της ταυτότητας. Η ανάλυση του συγκεκριμένου θέματος ξεφεύγει από τα όρια αυτού του κειμένου, αλλά θα θέλαμε σημειακά κ μόνο να θέσουμε την ερώτηση του τι θα σήμαινε για τους/τις εαυτές μας αν π.χ. καθημερινά μας προσφερόταν φαγητό χωρίς καμία δυνατότητα επιλογής, συγκεκριμένη ώρα κάθε ημέρας και για μεγάλο χρονικό διάστημα. 

 

Επιπλέον οι “ωφελούμενοι” αποκλείονται από την κουζίνα εκτός από τις ώρες των γευμάτων, όπου και είναι μόνιμα υπό επίβλεψη. Ακόμη κι όταν επιτρέπεται η είσοδος απαγορεύεται η οικειοποίηση του χώρου, απαγορεύεται να κάνουν χρήση κάποιου σκεύους π.χ. για να στύψουν ένα χυμό ή να χρησιμοποιήσουν μπαχαρικά προκειμένου να παρέμβουν στο φαγητό που τους προσφέρεται και το οποίο είναι προσαρμοσμένο στις ελληνικές διατροφικές συνήθειες. Δικαιούνται ένα φρούτο την ημέρα και όχι δύο και μόνο κατά τη διάρκεια του απογευματινού, δύο φακελάκια τσάι ( ένα κατά τη διάρκεια του πρωινού και ένα κατά τη διάρκεια του απογεματινού), ένα ποτήρι χυμό μία φορά την εβδομάδα. Δεν επιτρέπεται να πάρουν το φρούτο ή το τσάι στο δωμάτιό τους ή οτιδήποτε άλλο. Δεν επιτρέπεται να φέρουν αναψυκτικό από έξω, δεν επιτρέπεται να φέρουν φαγητό από έξω. Κουραστήκατε μόνο που τα διαβάζετε; Και είναι κάποιοι από τους πολλούς κανόνες και μόνο σε ό,τι έχει να κάνει με τη σίτιση.

Με άλλα λόγια, το “σπίτι” δεν γίνεται εκείνο το πεδίο όπου μπορεί να οργανωθεί και να εκδηλωθεί συμβολικά και υλικά μια δυναμική κοινωνική ζωή, ένα νοητικό και υλικό καταφύγιο όπου τα παιδιά θα αισθάνονται εκείνη την ασφάλεια για να προβάλλουν την ταυτότητα τους μέσα από τις διαπολιτισμικές και διακοινωνικές τους συναναστροφές. Αντιθέτως αποτελεί ένα εχθρικό περιβάλλον, από το οποίο προσπαθούν να προστατευτούν αμυνόμενα με διάφορους τρόπους : από το να μην συμμετέχουν στην ομαδική καθαριότητα του σπιτιού που γίνεται μια φορά την εβδομάδα, από το να είναι προσκολλημένα στα κινητά τους μέχρι το να αντιδρούν πετώντας στα σκουπίδια το φαγητό και να δείχνουν αδιαφορία για κάθε ομαδική δραστηριότητα.

Ασφαλώς όλες αυτές οι αντιδράσεις, αντιμετωπίζονται τις περισσότερες φορές από το προσωπικό ως ενδείξεις της εκρηκτικής εφηβικής ηλικίας των παιδιών, ως ενδείξεις ότι τα παιδιά «δεν ξέρουν τι θέλουν και είναι κακομαθημένα», ενώ κάποιοι από το επιστημονικό προσωπικό προβαίνουν σε επιδεικτικές κινήσεις αυταρχισμού ως αντίποινα για τις προαναφερθείσες αντιδράσεις με το να απαγορεύουν ανά περίπτωση την έξοδο από το σπίτι, με το να αρνούνται ανά περίπτωση την χορήγηση του pocket money (το μηνιαίο και μηδαμινό χαρτζιλίκι των παιδιών, τα 30 ευρώ) ή ακόμη με το να βάζουν τα παιδιά να καθαρίζουν τις τουαλέτες λες και βρίσκονται σε κάποιο στρατόπεδο.

Όλα τα παραπάνω συνάδουν στην θυματοποίηση των παιδιών και τη διαχείρισή τους με τακτικές και συμπεριφορές που υποσκάπτουν μια ευρύχωρη θέαση των σύνθετων βιογραφιών και εμπειριών τους. Όλα τα παραπάνω, συντείνουν σε ένα διευρυμένο αίσθημα ιδρυματοποίησης, ανασφάλειας και φόβου. Τα παιδιά δεν αντιμετωπίζονται ως δρώντα υποκείμενα καθόλα ικανά να διαμορφώσουν το παρόν τους και την καθημερινότητά τους μέσα στον ξενώνα, πόσο μάλλον να διαμορφώσουν το μέλλον τους, να διαμορφώσουν την κοινωνικότητά τους, να αλληλεπιδράσουν με το πολιτισμικό περιβάλλον στο οποίο ζουν. 

 

Το περιεχόμενο της επισφαλούς εργασίας στις ΜΚΟ και η “διαχείριση των ανηλίκων”. Εύθραυστες ισορροπίες και δομικές αντιφάσεις ή ..ποιος τελικά πληρώνει τα σπασμένα ;

Όπως και στην πλειοψηφία των ΜΚΟ, η εργασία στην Ιατρική Παρέμβαση συνιστά μία συνεχή συνθήκη επισφάλειας. Στην αλλαγή των συμβάσεων από πλήρη σε εκ περιτροπής απασχόληση, στις καθυστερήσεις δεδουλευμένων (εως και τρεις-τέσσερις μήνες), στην έλλειψη ενημέρωσης από την πλευρά της διοίκησης προς το προσωπικό για αυτές τις καθυστερήσεις, στην αιφνίδια αλλαγή της εργασίας μεγάλης μερίδας εργαζομένων από 5νθήμερη μόνο τα σαββατοκύριακα, στις απολύσεις εν είδη «λήξης της σύμβασης», αποκαλύπτεται η κανονιστική βία με την οποία ενδύεται το ανθρωπιστικό προσωπείο της Ιατρικής Παρέμβασης.

Η ταύτιση με την εργοδοσία είναι ένας από τους τρόπους που η συγκεκριμένη διοίκηση επιβάλλει τις παραπάνω εκμεταλλευτικές σχέσεις εργασίας. Ο δεύτερος τρόπος, διάχυτος σε μεγάλο μέρος του προσωπικού, είναι η υποδαύλιση του ανταγωνισμού τόσο ανάμεσα στην ψυχοκοινωνική υπηρεσία και το χαμηλόβαθμο προσωπικό, δηλ τις φροντίστ(ρι)ες, τους νυχτερινούς, τις μαγείρισσες και καθαρίστριες, όσο και ιδιαιτέρως μεταξύ αυτού του ίδιου του χαμηλόβαθμου προσωπικού.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα τα εβδομαδιαία meetings, όπου τον πρώτο λόγο έχει η επιστημονικά υπεύθυνη μαζί με τον ψυχολόγο, όπου και γίνεται η «διαχείριση του κάθε περιστατικού» στον ξενώνα. Κι ενώ πρόκειται για συναντήσεις που από κοινού εργαζόμενες/οι από διαφορετικές θέσεις και οπτικές θα όφειλαν να προσπαθούν να επεξεργαστούν προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά και να βρουν λύσεις, αυτό που επικρατεί είναι οι νουθεσίες του «να είμαστε μια ομάδα για το καλό των παιδιών» και οι ταυτόχρονες σε έντονο ύφος επιπλήξεις όσων φροντιστ(ρι)ών θέτουν προβληματισμούς και αμφισβητούν τους τρόπους “διαχείρισης περιστατικών και κρίσεων”, εφόσον πρόκειται για ειδικότητες που “δεν έχουν τη γνώση”. Μάλλον καλύτερα, πρόκειται για ειδικότητες που απαγορεύεται να έχουν και κάποια γνώση κι επομένως άποψη για τις εκάστοτε διαχειρίσεις. Ο ρόλος τους είναι να δίνουν πληροφορίες που αφορούν τα παιδιά στην ψυχοκοινωνική υπηρεσία, μιας και οι φροντίστριες είναι αυτές που έχουν την καθημερινή τριβή με τους “ωφελούμενους”, και στη συνέχεια να εκτελούν τους τρόπους διαχείρισης, τους οποίους η ψυχοκοινωνική υπηρεσία που “γνωρίζει”, αποφασίζει. Επομένως, στα εβδομαδιαία meetings αυτό που επικρατεί τελικά είναι εκείνες οι πρακτικές που στοχεύουν στον πληρέστερο έλεγχο του εργατικού δυναμικού ενώ ταυτόχρονα επιβάλλονται οι τρόποι “διαχείρισης των ανηλίκων”, αντί να δίνεται ο χώρος για να αναλαμβάνονται ουσιαστικά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά και τα οποία συνήθως είναι δομικής φύσεως και όχι διαχειριστικής.

Ένα επιπλέον παράδειγμα του πώς οι εργασιακές συνθήκες και σχέσεις επηρεάζουν το περιεχόμενο της εργασίας είναι οι περιπτώσεις που η φροντίστρια καλείται να επιβάλλει την τήρηση των κανόνων λειτουργίας της δομής. Αυτό πέρα από τα προφανή σημαίνει ταυτόχρονα ότι καλείται π.χ. στην περίπτωση της σίτισης να μετρά τις μπουκιές των παιδιών, να επιβάλλεται στα παιδιά προκειμένου να πάρουν ένα κι όχι δύο μήλα, το κέικ και όχι την μπανάνα. Με άλλα λόγια οφείλει να παίζει γενικότερα το ρόλο του «μπαμπούλα» ώστε «κατόπιν να έρθει η ψυχοκοινωνική υπηρεσία να παρέμβει φροντιστικά». Η μη συμμόρφωση σε αυτόν το ρόλο προκαλεί τις έντονες αντιδράσεις και συναδέλφων, που νιώθουν ότι γίνονται «οι κακές» απέναντι στα παιδιά, με αποτέλεσμα ο έλεγχος που ασκείται να είναι τελικά άμεσα και οριζόντιος. Η ασκούμενη αυτή πίεση μπορεί να οδηγήσει εύκολα την εργαζόμενη να πράττει όχι με γνώμονα το συμφέρον του παιδιού αλλά με γνώμονα την αποφυγή της δυσμενούς αξιολόγησης από συναδέλφους και διοίκηση και την τήρηση ισορροπιών στις συναδελφικές σχέσεις.

Μέσα σε αυτό το αποπνικτικό πλαίσιο, ο κάθε εργαζόμενος της Οργάνωσης μαθαίνει να μην μιλάει, να ακούει, να συμμορφώνεται και να σιωπά. Δομείται ένα περιβάλλον που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί σε κάποιες των περιπτώσεων, επίσης περιβάλλον ιδρυματοποίησης και για τις ίδιες τις εργαζόμενες. Έτσι, κάθε πτυχή της σχέσης των εργαζόμενων με τα παιδιά αναδιατάσσεται διαρκώς και ελέγχεται. Ο κάθε εργαζόμενος οφείλει να μην χτίζει σχέσεις με τα παιδιά και να κάνει ό,τι προβλέπει το καθηκοντολόγιό του με έναν τρόπο αυτοματοποιημένο. Κάθε έννοια αλληλεγγύης, αυτενέργειας, χειραφέτησης και κριτικής διερώτησης για τα τεκταινόμενα στους Ξενώνες, τόσο από την πλευρά των εργαζομένων όσο και από αυτή την παιδιών, υπονομεύεται και καταστέλλεται με «προειδοποιήσεις», με αλλαγές στις συμβάσεις, με απειλές για έξωση από τον ξενώνα, με απειλές για (ανυπόστατες) νομικές κυρώσεις κ.ό.κ. Και αυτή η εργασιακή συνθήκη της επισφάλειας, σε όλα αυτά τα επίπεδα, έρχεται σε ευθεία αντίθεση με την μακροχρόνια σταθερή οικοδόμηση σχέσεων εμπιστοσύνης εργαζομένων και παιδιών που θεωρείται το σημαντικότερο εργαλείο για την συναισθηματική ενδυνάμωση των παιδιών και την διαμόρφωση της κοινωνικότητάς τους.

Με λίγα λόγια κάθε τι που συμβαίνει στους ξενώνες νομιμοποιείται με την αφομοίωσή του και την κατάλληλη μετάθεσή του προς ένα συμμορφωτικό υπηρεσιακό πλαίσιο αναφοράς. Σε αυτό το πλαίσιο η αποπομπή παιδιών σε καμπ ή σε ξενώνες εκτός του αστικού ιστού επιφυλάσσονται συχνά για τα ‘’ασυμμόρφωτα’’ παιδιά.

Αυτό το κείμενο προσβλέπει να λειτουργήσει προειδοποιητικά ώστε να μην πληρώσουν τα σπασμένα και πάλι τα παιδιά που αντιστέκονται στις τιμωρητικές πρακτικές και στους ιδρυματικούς κανόνες λειτουργίας των Δομών Φιλοξενίας, και εν προκειμένω εκείνα που κατήγγειλαν μεταξύ άλλων και το περιστατικό της ακούσιας νοσηλείας. Γιατί ενώ θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ενδεδειγμένη η απομάκρυνση κάποιου παιδιού από το προβληματικό περιβάλλον ενός Ξενώνα, η πραγματικότητα που βιώνουν όσων απομακρύνονται, στις περισσότερες των περιπτώσεων, είναι διαφορετική. Στη συγκεκριμένη περίπτωση και πάλι μόνο τιμωρητικά θα μπορούσε να βιωθεί από το ίδιο το παιδί, αν αναλογιστεί κανείς την ατελείωτη ταλαιπωρία που κάτι τέτοιο θα συνιστούσε: Να μπει εκ νέου σε λίστα αναμονής μέχρι να βρεθεί διαθέσιμη θέση σε άλλον Ξενώνα, να υποβληθεί εκ νέου σε σειρά ιατρικών εξετάσεων, να χρειαστεί και πάλι να ξεκινήσει από το μηδέν χτίζοντας εκ νέου σχέσεις και την προοπτική του σ’ ένα ανοίκειο περιβάλλον, που δεν θα διαφέρει και ουσιαστικά από αυτό στο οποίο διαμένει ήδη, όπου τουλάχιστον έχει χτίσει ένα υποστηρικτικό περιβάλλον φιλικών σχέσεων με τα άλλα παιδιά. Να μπει στη μαύρη λίστα ως ένα παιδί που δημιουργεί προβλήματα και άρα να καταλήξει τελικά αντί σε Ξενώνα σε κάποιο καμπ, όπως και τόσοι άλλοι συνομήλικοί του.

Συμπερασματικά…

τα παιδιά που αντιστέκονται, μας αφήνουν μια σπουδαία παρακαταθήκη : Με την δράση τους στο επίπεδο της καθημερινότητας, αποκαλύπτουν την συλλογική ωφελιμότητα της μετατροπής των χώρων ιδρυματοποίησης σε χώρους όπου είναι δυνατή η έκφραση χειραφετητικών αιτημάτων και πρακτικών. Εν τέλει, στις εμπειρίες των παιδιών στις δομές φιλοξενίας, χαρτογραφούνται τα μονοπάτια ενός νέου κόσμου δομημένου στις αρχές της αυτοδιάθεσης, της αλληλεγγύης, της χειραφέτησης και της ελευθερίας, έναν κόσμο τον οποίο οφείλουμε να υπερασπιστούμε.

Για όλους τους παραπάνω λόγους, υποστηρίζουμε ότι είναι αναγκαία η διεκδίκηση ορατότητας των μοριακών αντιστάσεων τόσο των χρηστών των υπηρεσιών στους Ξενώνες όσο και των ίδιων των εργαζόμενων σε αυτούς, σε μια κατεύθυνση διεκδίκησης αξιοπρεπών συνθηκών τόσο εργασίας όσο και διαβίωσης.

Υποστηρίζουμε ότι είναι αναγκαία η στροφή προς μια πραγματικά κοινοτικά βασισμένη δομή λειτουργίας των Ξενώνων, χωρίς καμιά σωματική ή ψυχοκοινωνική καταστολή, με ισότιμη σχέση εργαζομένων και παιδιών.

Εν τέλει, υποστηρίζουμε ότι είναι αναγκαία η δημιουργία διαπολιτισμικών και χειραφετητικών δομών που θα ευνοούν τη συγκρότηση μορφών δυναμικής κοινωνικής ζωής από και για τα ίδια τα ασυνόδευτα παιδιά και που θα δημιουργούν ρεαλιστικές προοπτικές για την πραγματική κοινωνική τους ένταξη. 

1 Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Εισαγγελέα Ανηλίκων του Πρωτοδικείου Αθηνών, Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Διεύθυνση Ψυχικής Υγείας, Τμήμα Α’ της Δ/νσης Ψυχικής Υγείας, Ειδική Επιτροπή Ελέγχου Προστασίας των Ατόμων με Ψυχικές Διαταραχές, Συνήγορο του Πολίτη, Συνήγορο για το Παιδί, Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι

Εργαζόμενες/οι σε Δομές Φιλοξενίας και Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις

Πρωτοβουλία Ψ

Πρωτοβουλία για ένα Πολύμορφο Κίνημα στην Ψυχική Υγεία

Από τις "Λέρους" των νησιών στα "περίκλειστα κέντρα" της ηπειρώτικης Ελλάδας

      Σε μία ανιστόρητη απόφαση ενάντια σε κάθε έννοια ανθρωπιάς και κάθε διεθνούς δικαίου που απορρέει από  αυτή, η κυβέρνηση αποφάσισε να στείλει καραβιές ανθρώπων σε κλειστά κέντρα στην ηπειρωτική Ελλάδα χωρίς ίχνος δικαιωμάτων, όπως κάποτε μεταφέρονταν οι ψυχικά πάσχοντες από τα ψυχιατρεία στην Λέρο, μάλιστα κατά ειρωνική επανάληψη της ιστορίας, τους πρώτους 500-600 ανθρώπους μετέφεραν από την Λέρο με προορισμό ένα κλειστό κέντρο μέσα σε ένα στρατόπεδο στην περιοχή της Μαλακάσας, μία κλειστή δομή μέσα σε μία κλειστή δομή, και μακριά από τα μάτια της πρωτεύουσας, με στόχο την διαμονή σε σκηνές, στήνοντας άλλο ένα σκηνικό άθλιας διαβίωσης. Ταλαιπωρημένους ανθρώπους που έχουν έρθει στην Ελλάδα οι περισσότεροι μόνο με τα ρούχα τους, όσοι δεν πνίγηκαν στα νερά του Αιγαίου,  διασχίζοντας διαδρομές που ακόμα και η μεγαλύτερη φαντασία θα σάστιζε μ' αυτές, με σκοπό την επιστροφή τους σαν θηράματα στην αφετηρία από όπου ξεκίνησαν για να σωθούν. Με τι τρόπο;  Και μετά από ποιο χρονικό διάστημα παραμονής και εξαθλίωσης;      

     Τέτοια κλειστά στρατόπεδα ετοιμάζει η κυβέρνηση στην Β. Ελλάδα, στα νησιά που ήδη υπάρχουν τα hotspot, αλλά και, όπου δεν τους "βγαίνει", σε ξερονήσια. Με σκοπό την, ήδη αποφασισμένη, πλήρη κατάργηση ακόμα και του δικαιώματος υποβολής αιτήματος για άσυλο .

     Επιπλέον είναι ιστορικά επιβεβαιωμένο ότι εγκλείοντας ανθρώπους σε λίγα τετραγωνικά, παράγονται ξενοφοβικά αντανακλαστικά στους κατοίκους μιας περιοχής, ενώ τοπικοί άρχοντες, κυβερνήσεις και κρατικοδίαιτες Μ.Κ.Ο παίρνουν αποφάσεις πάνω στην λογική "τι έχω να κερδίσω" και όχι "πως μπορώ να βοηθήσω".

       Παλεύουμε, για την ανάγκη χορήγησης ασύλου σε όλους/ες, ελεύθερη μετακίνηση,  ένταξή τους  σε κανονικές κατοικίες μέσα στον κοινωνικό ιστό, εκπαίδευση, υγεία, εργασία κλπ, ώστε άνθρωποι που είναι θύματα ενός ανθρωποκτόνου παγκόσμιου συστήματος να αποκτήσουν την αξιοπρέπεια που δικαιούνται. 

  Αν λοιπόν θέλουμε πραγματικά να μιλάμε για ατομική και κοινωνική ευθύνη ας γυρίσουμε τη ματιά μας κι εκεί που οι άνθρωποι συγχρωτίζονται πραγματικά. Κι αν πραγματικά έχει ένα νόημα το να μείνουμε σπίτι, ας φροντίσουμε να έχουν όλοι και όλες ένα σπίτι, ντόπιοι και μετανάστες/ριες.

  Ως Πρωτοβουλία θα είμαστε σε επαγρύπνηση, καθώς γνωρίζουμε πως αυτή η πανδημία αποτελεί μια πρώτης τάξεως "ευκαιρία" για τους κυβερνώντες να περάσουν μέτρα που σε διαφορετική περίπτωση θα συναντούσαν αντίσταση.         

      Σας προτρέπουμε να δείτε το ντοκιμαντέρ : "Λέρος Εξόριστοι στο Αιγαίο", το οποίο περιγράφει ακριβώς αυτές τις διαδρομές που έζησε το νησί της Λέρου σε όλη την διάρκεια της νεοελληνικής ιστορίας, και που δεν είναι παρά ο καθρέπτης της ιστορίας όλης της χώρας για το πως αντιμετωπίστηκαν όλοι οι διαφορετικοί, αζήτητοι, πλεονάζοντες .

A' Μέρος: https://www.youtube.com/watch?v=6I6KUY63TpM      

Β' Μέρος : https://www.youtube.com/watch?v=a_ul0eBHgGY 

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ 

ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ